Η χρόνια γαστρίτιδα είναι μια πάθηση που προκαλεί μακροχρόνια φλεγμονή στον γαστρικό βλεννογόνο (το βλεννογόνο του στομάχου). Η πιο συχνή αιτία της γαστρίτιδας είναι η μόλυνση από έναν τύπο βακτηρίου που ονομάζεται Helicobacter pylori (H. pylori), συχνά πριν από την ηλικία των 12 ετών.
Τα συνηθισμένα συμπτώματα της χρόνιας γαστρίτιδας είναι η δυσπεψία, ο κοιλιακός πόνος, το φούσκωμα, η ναυτία, ο έμετος, η απώλεια βάρους και η απώλεια όρεξης. Με την πάροδο του χρόνου, η γαστρίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε επιπλοκές όπως έλκη και καρκίνο του στομάχου.
Συχνά συμπτώματα
Πολλοί άνθρωποι με χρόνια γαστρίτιδα δεν έχουν συμπτώματα, τουλάχιστον στην αρχή.
Το πιο συνηθισμένο σημάδι της χρόνιας γαστρίτιδας είναι η δυσπεψία. Στην ουσία, περίπου το 87% των ατόμων που επισκέπτονται έναν γιατρό λόγω χρόνιας γαστρίτιδας δηλώνουν ότι έχουν συμπτώματα δυσπεψίας.
Τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα της χρόνιας γαστρίτιδας είναι τα εξής:
- Κοιλιακό άλγος: Η δυσπεψία συχνά προκαλεί κοιλιακό πόνο και δυσφορία, όπως αίσθηση τσιμπήματος ή καψίματος στην άνω κοιλιακή χώρα.
- Ναυτία: Η χρόνια γαστρίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε συχνή ναυτία και/ή έμετο χωρίς προφανή αιτία.
- Αίσθημα υπερβολικού κορεσμού: Τα άτομα με χρόνια γαστρίτιδα συχνά λένε ότι αισθάνονται χορτάτοι πολύ γρήγορα ή ότι αισθάνονται δυσάρεστα χορτάτοι αμέσως μετά το γεύμα. Ορισμένοι επίσης παρουσιάζουν φούσκωμα μετά το φαγητό.
- Μειωμένη όρεξη: Με την πάροδο του χρόνου, ορισμένα άτομα με χρόνια γαστρίτιδα εμφανίζουν απώλεια όρεξης λόγω των γαστρεντερικών συμπτωμάτων τους.
- Απώλεια βάρους: Ορισμένα άτομα με χρόνια γαστρίτιδα αρχίζουν να αποφεύγουν να τρώνε λόγω δυσπεψίας, γεγονός που μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητη απώλεια βάρους.
Σπάνια συμπτώματα
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η χρόνια γαστρίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε αιμορραγία στο βλεννογόνο του στομάχου. Τα συμπτώματα της αιμορραγίας στο γαστρεντερικό σύστημα είναι τα εξής:
- Μαύρα ή πισσώδη κόπρανα: Τα μαύρα ή πισσώδη κόπρανα μπορεί να υποδηλώνουν ότι υπάρχει αίμα στα κόπρανά σας. Μπορεί επίσης να δείτε σκούρο ή έντονο κόκκινο αίμα στα κόπρανά σας.
- Κοιλιακές κράμπες: Η εσωτερική αιμορραγία μπορεί να προκαλέσει έντονο κοιλιακό πόνο ή/και κράμπες στο στομάχι.
- Δύσπνοια: Εάν χάσετε σημαντική ποσότητα αίματος, μπορεί να παρουσιάσετε δυσκολία στην αναπνοή, ζάλη, ή κόπωση.
- Έμετος με αίμα: Σε σοβαρές περιπτώσεις, μπορεί να κάνετε εμετό με αίμα ή να παρατηρήσετε ότι ο εμετός σας έχει την υφή σαν κατακάθι καφέ.
Ζητήστε επείγουσα ιατρική βοήθεια εάν παρατηρήσετε οποιοδήποτε από τα παραπάνω συμπτώματα.
Χρόνια γαστρίτιδα έναντι οξείας γαστρίτιδας
Η χρόνια γαστρίτιδα είναι μια μακροχρόνια (μερικές φορές ισόβια), προοδευτική κατάσταση, που σημαίνει ότι επιδεινώνεται με την πάροδο του χρόνου. Τα συμπτώματα της χρόνιας γαστρίτιδας εκδηλώνονται σταδιακά. Εν τω μεταξύ, τα συμπτώματα της οξείας γαστρίτιδας εμφανίζονται ξαφνικά και συνήθως είναι πιο σοβαρά.
Αιτίες
Η λοίμωξη από H. pylori είναι η πιο συνηθισμένη αιτία γαστρίτιδας. Ωστόσο, περίπου το 21% των ατόμων με χρόνια γαστρίτιδα δεν έχουν μολυνθεί από τα βακτήρια H. pylori. Άλλες αιτίες είναι οι εξής:
- Κάπνισμα
- Μακροχρόνια χρήση μη στεροειδών φλεγμονωδών φαρμάκων (ΜΣΑΦ)
- Υπερβολική χρήση αλκοόλ ή κοκαΐνης
- Παλινδρόμηση της χολής (όταν η χολή, η οποία παράγεται από το ήπαρ, ρέει προς τα πίσω από το έντερο στο στομάχι)
- Ακραία καταπόνηση του οργανισμού
- Νεφρική ανεπάρκεια
- Μεγάλη χειρουργική επέμβαση
- Οξεία ασθένεια
Τα άτομα που ανήκουν στις ακόλουθες υποομάδες διατρέχουν επίσης μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξουν χρόνια γαστρίτιδα:
- Άτομα με χρόνιο πόνο: Οι άνθρωποι που λαμβάνουν συχνά ΜΣΑΦ, όπως ασπιρίνη ή ιβουπροφαίνη, έχουν σημαντικά υψηλότερο κίνδυνο ανάπτυξης αντιδραστικής γαστρίτιδας. Η αντιδραστική γαστρίτιδα είναι η χρόνια γαστρίτιδα κατά την οποία ο βλεννογόνος του στομάχου καταστρέφεται με την πάροδο του χρόνου από ουσίες όπως τα ΜΣΑΦ ή το αλκοόλ.
- Άτομα με αυτοάνοσες διαταραχές: Τα άτομα με ορισμένες αυτοάνοσες διαταραχές, όπως η κακοήθης αναιμία -η οποία προκαλεί σοβαρή ανεπάρκεια βιταμίνης Β12- αναπτύσσουν μερικές φορές ένα σπάνιο είδος χρόνιας γαστρίτιδας, γνωστό ως αυτοάνοση γαστρίτιδα. Στην αυτοάνοση γαστρίτιδα, το ανοσοποιητικό σύστημα του οργανισμού καταστρέφει υγιή τμήματα του βλεννογόνου του στομάχου.
- Άτομα με καρκίνο: Μπορεί να έχετε υψηλότερο κίνδυνο ανάπτυξης χρόνιας γαστρίτιδας εάν υποβάλλεστε (ή έχετε υποβληθεί) σε θεραπεία για καρκίνο, όπως χημειοθεραπεία ή ακτινοθεραπεία.
- Άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα: Τα άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα έχουν αυξημένο κίνδυνο χρόνιας γαστρίτιδας λόγω ιογενών λοιμώξεων, όπως ο ιός του απλού έρπητα (HSV).
- Ηλικιωμένοι ενήλικες: Ο κίνδυνος χρόνιας γαστρίτιδας αυξάνεται με την ηλικία. Περίπου το 50-60% των ενηλίκων των ΗΠΑ ηλικίας 60 ετών και άνω είναι μολυσμένοι με τα βακτήρια H. pylori. Εν τω μεταξύ, περίπου το 20% των Αμερικανών ενηλίκων άνω των 80 ετών έχουν αντιδραστική γαστρίτιδα.
Εάν δεν αντιμετωπιστεί, η χρόνια γαστρίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε ατροφική γαστρίτιδα, η οποία σχετίζεται με τη λέπτυνση των κυττάρων του βλεννογόνου, αλλάζοντας τα κύτταρα του στομάχου ώστε να μοιάζουν περισσότερο με εκείνα του εντέρου. Η ατροφική γαστρίτιδα είναι αποτέλεσμα περιβαλλοντικών παραγόντων όπως το H. pylori ή μιας αυτοάνοσης αντίδρασης και οδηγεί σε μια κατάσταση που ονομάζεται στομάχι χωρίς οξύ, κατά την οποία δεν είστε πλέον σε θέση να παράγετε οξύ του στομάχου. Η ατροφική γαστρίτιδα και το στομάχι χωρίς οξύ συνδέονται με τις ακόλουθες σοβαρές επιπλοκές για την υγεία:
- Καρκίνος του στομάχου: Το στομάχι χωρίς οξύ και η ατροφική γαστρίτιδα αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του στομάχου. Ο καρκίνος του στομάχου έχει πολλά κοινά συμπτώματα -όπως κοιλιακό άλγος, ναυτία, απώλεια βάρους και σκούρα κόπρανα- με τη χρόνια γαστρίτιδα. Μπορεί επίσης να προκαλέσει κόπωση, υπερβολικό ρέψιμο και αίσθημα κορεσμού μετά την κατανάλωση μικρής ποσότητας φαγητού.
- Ελλείψεις βιταμινών: Η ατροφική γαστρίτιδα μπορεί μερικές φορές να κάνει πιο δύσκολη την απορρόφηση ορισμένων βιταμινών και μικροθρεπτικών συστατικών από το σώμα σας, όπως ο ψευδάργυρος, ο σίδηρος, το ασβέστιο, η βιταμίνη Β12 και το μαγνήσιο.